Haber Merkezi - ASYANINSESİ
Eski BM Genel Sekreter Yardımcısı Erik Solheim, dünyanın kritik bir dönemeçte olduğunu belirterek, GGI'nın sadece Çin veya büyük güçler için değil, Pasifik'teki küçük ada ülkelerinden Afrika uluslarına kadar herkes için "eşit saygı" talep ettiğini vurguladı.
1. "Orman Kanunu"na Karşı Egemen Eşitlik
Solheim, GGI'nın en temel cazibesinin tüm ülkelere eşit muamele edilmesi prensibi olduğunu belirtti.
"Eğer egemen eşitlik ilkesinden saparsak, dünya 'güçlü olanın haklı olduğu' orman kanununa geri döner. Sadece ulusal egemenliğe saygı duyarak daha barışçıl bir dünya inşa edilebilir."
Solheim’e göre mevcut BM sistemi 80 yıl öncesinin güç dengelerine göre kuruldu ve bugünün gerçeklerini yansıtmıyor. Asya'nın dünya nüfusunun %60'ını oluşturmasına rağmen BM'nin Asya'da hiçbir merkezinin bulunmaması, bu adaletsizliğin en somut örneği.
2. Batı'nın "Kuralları" vs. "Uluslararası Hukuk"
Röportajın en çarpıcı bölümlerinden biri, Solheim'in Batı tarafından sıkça kullanılan "kurallara dayalı uluslararası düzen" kavramı ile Çin'in vurguladığı "uluslararası hukukun üstünlüğü" arasındaki farkı anlattığı kısımdı.
Solheim durumu şöyle özetledi:
- Batı'nın Düzeni: Çifte standartlarla doludur. ABD'nin Vietnam, Irak ve Libya işgalleri veya rejim değişikliği operasyonları bu kuralların ihlalidir. Kurallar, Batı'nın çıkarlarına hizmet etmek için tasarlanmıştır.
- GGI ve Uluslararası Hukuk: Küresel Güney tarafından desteklenir. Büyük veya küçük, Batılı veya Doğulu olsun, tüm ülkelerin aynı kurallara uymasını gerektirir. Çifte standardı reddeder.
3. Küresel Güney'in Yükselişi ve Yeşil Dönüşüm
Dünya nüfusunun %85'ini oluşturan "Küresel Güney" ülkelerinin karar alma mekanizmalarında daha fazla söz sahibi olması gerektiğini belirten Solheim, Çin'in bu süreçteki rolüne dikkat çekti.
- Pratik İş Birliği: Çin'in Afrika ülkelerine uyguladığı sıfır gümrük vergisi politikası, egemen eşitliğin sadece sözde kalmadığının, ekonomik kalkınma hakkını da kapsadığının bir kanıtı.
- Yeşil Enerji: Solheim, ABD'nin fosil yakıt dönemine dönme çabalarını eleştirirken, Çin'in yeşil dönüşümde liderliği üstlendiğini ve bu teknolojiyi gelişmekte olan ülkelerle paylaştığını vurguladı.
Sonuç: Yeni Bir Küresel Sistem İhtiyacı
Solheim'e göre, Çin'in üretim gücü ve ekonomik büyüklüğü, onu gelişmekte olan ülkelerin çıkarlarını savunabilecek en önemli aktör haline getiriyor. GGI, prosedürlere sıkışıp kalmış eski sistemin yerine, sonuç odaklı ve insan merkezli yeni bir küresel mimari öneriyor.
"
